ENERGIA ATOMOWA
Białoruś i Pakistan budują stosunki dwustronne w oparciu o przyjaźń i partnerstwo. Podkreślił to w wywiadzie dla korespondenta BELTA Ambasador Nadzwyczajny i Pełnomocny Republiki Białorusi w Islamskiej Republice Pakistanu Andriej Mietielica, który zwrócił szczególną uwagę na oficjalną wizytę premiera Pakistanu Shahbaza Sharifa w Mińsku i osiągnięte na najwyższym szczeblu porozumienia w sprawie rozszerzenia i intensyfikacji współpracy białorusko-pakistańskiej w wielu kierunkach. Szef misji dyplomatycznej podzielił się swoją wizją perspektyw współpracy między naszymi krajami, zwłaszcza handlowej i gospodarczej.
- Andrieju Nikołajewiczu, na czym opierają się relacje między Białorusią a Pakistanem?
- Jeszcze dziesięć lat temu Białoruś i Pakistan zdecydowały, że stosunki dwustronne będą budowane na bazie przyjaźni i partnerstwa, co znajduje odzwierciedlenie w podpisanej w 2015 roku Deklaracji Islamabadzkiej Partnerstwa Białorusko-Pakistańskiego oraz Traktacie o Przyjaźni i Współpracy.
Przez lata nasze kraje potwierdzały przyjazne stosunki sprawami, na przykład pomocą humanitarną, której Białoruś udzieliła w grudniu 2022 roku ludności pakistańskiej dotkniętej ogromną powodzią.
Prezydent Białorusi Aleksander Łukaszenka i premier Pakistanu Shahbaz Sharif w listopadzie 2024 roku we wspólnym oświadczeniu potwierdzili, że obecnie stosunki obu krajów przerodziły się w silne, szeroko zakrojone i kompleksowe partnerstwo, które ma coraz większe znaczenie dla obu państw. Treść tego partnerstwa składa się z wielu wspólnych projektów i działań, które mają na celu zaspokojenie potrzeb obywateli i organizacji białoruskich i pakistańskich.
- Jak pan ocenia stan białorusko-pakistańskich stosunków politycznych na obecnym etapie?
- Pracuję w Pakistanie od grudnia 2020 roku i mogę powiedzieć, że w ciągu ostatnich trzech lat współpraca białorusko-pakistańska znacznie się zintensyfikowała.
Utrzymywany jest regularny dialog na najwyższym poziomie. W latach 2024-2025 odbyły się wizyty Prezydenta i premiera Białorusi w Pakistanie, pakistańskiego premiera w naszym kraju.
Rozwijają się stosunki międzyparlamentarne, czego dowodem była wizyta przewodniczącego Zgromadzenia Narodowego Parlamentu Pakistanu Ayaza Sadika w Mińsku w sierpniu 2024 roku. W kwietniu tego roku Shahbaz Sharif podczas swojej wizyty na Białorusi spotkał się z przewodniczącymi Rady Republiki Natalią Kochanową i Izbą Reprezentantów Igorem Siergiejenko.
Ważne jest, że regularnie odbywają się posiedzenia specjalistycznych wspólnych komisji i grup, negocjacje i konsultacje między departamentami i firmami Białorusi i Pakistanu, na których omawiany jest stan i perspektywy współpracy, co jest niezbędne do zsynchronizowania stanowisk i dalszego posuwania się naprzód w różnych kierunkach współpracy.
W wyniku aktywnych spotkań i negocjacji baza prawno-umowna Białorusi i Pakistanu znacznie się rozszerzyła i liczy ponad 110 oficjalnych dokumentów, nie licząc kontraktów.
- Co pan nazwałby priorytetem we współpracy Białorusi i Pakistanu w tej chwili?
- Przywódcy obu państw postawili zadanie zarabiać na stosunkach dwustronnych, przekształcać intencje w umowy i konkretne działania. W związku z tym obecnie priorytetowym kierunkiem współpracy jest współpraca handlowo-gospodarcza.
Dlatego nie jest przypadkiem, że 52 wspólne działania, które są zawarte w podpisanej w listopadzie 2024 roku Mapie Drogowej rozwoju wszechstronnej współpracy Białorusi i Pakistanu na lata 2025-2027, mają głównie na celu promowanie wzrostu wzajemnego handlu.
Chcę zauważyć, że identyfikacja i koordynacja perspektywicznych wspólnych projektów gospodarczych, ich wysokiej jakości planowanie i realizacja są jednymi z najważniejszych obszarów pracy państwa i kręgów biznesowych.
- Jak pan ocenia poziom współpracy handlowej i gospodarczej obu krajów, jaka jest dynamika wspólnego obrotu towarowego, jakie towary wymieniamy?
- Białoruski eksport do Pakistanu wynosi około 30-40 mln USD i 2-3 razy więcej niż import z tego kraju, który znajduje się w granicach 15mln USD. Przy tym dwustronny obrót towarowy wykazał pozytywną dynamikę w latach 2023-2024. Istnieją wszelkie powody, by sądzić, że jego wzrost również będzie kontynuowany w tym roku.
Chcę zwrócić uwagę, że z powodzeniem eksportowane są do Pakistanu ciągniki na potrzeby pakistańskiego rolnictwa, nici syntetyczne i włókna dla przemysłu tekstylnego, żywność dla niemowląt i mleko w proszku, usługi szkolnictwa wyższego. Te towary i usługi są już znane i poszukiwane w Pakistanie. Teraz zadaniem jest zwiększenie ilości ich dostaw, a także wprowadzenie na rynek pakistański nowych modeli ciągników, żywności dla dzieci, ofert szkolenia na Białorusi.
Na przykład ciągniki MTZ są sprzedawane do Pakistanu od czasów radzieckich, dobrze się sprawdziły jako niezawodne, ekonomiczne i łatwe w utrzymaniu. W związku z tym są one poszukiwane na rynku pakistańskim, pomimo obecności dwóch lokalnych fabryk traktorów w Pakistanie.
Jeśli chodzi o nowe rodzaje towarów i usług, opracowywane są możliwości dostaw do Pakistanu białoruskich farmaceutyków weterynaryjnych i leczniczych, nasion, kombajnów, przyczep i osprzętu, wywrotek górniczych, koparek, autobusów elektrycznych, maszyn budowlanych, komunalnych i rolniczych, a także usług medycznych i turystycznych.
Chcę podkreślić, że tradycyjnie podstawą importu z Pakistanu na Białoruś jest odzież, obuwie, ryż, owoce, artykuły sportowe i narzędzia chirurgiczne.
Być może obiecujące byłyby dostawy pakistańskich mango i leków do naszego kraju.
Moim zdaniem, nowe obiecujące kierunki interakcji mogą być tworzeniem wspólnych przedsiębiorstw i wymianą technologii w dziedzinie produkcji maszyn rolniczych i wyrobów włókienniczych.
Szereg istniejących w naszym kraju wakatów w różnych zawodach może być obsadzonych przez pakistańskich specjalistów. Obecnie wspólnie ze stroną pakistańską opracowywany jest mechanizm współpracy, który będzie uwzględniał interesy dwóch państw, pracodawców i pracowników.
- Jak rozwijają się stosunki białorusko-pakistańskie w sferze humanitarnej?
- Pragnę zauważyć, że utrzymywane są regularne kontakty w dziedzinie humanitarnej - w kulturze, edukacji, nauce, służbie zdrowia, sporcie.
Działają wspólne komisje i grupy robocze ds. współpracy w dziedzinie edukacji (drugie posiedzenie odbyło się we wrześniu 2024 roku), nauki i technologii (piąte posiedzenie odbyło się w lutym 2025 roku), służby zdrowia i farmacji (posiedzenie odbyło się w grudniu 2022 roku), turystyki (pierwsze posiedzenie odbyło się we wrześniu 2024 roku). Spotkania odbywały się w trybie wideokonferencji.
Nawiasem mówiąc, na białoruskich uczelniach w roku akademickim 2023/2024 studiowało 51 Pakistańczyków. Strona białoruska co roku przydziela kwotę na naukę dwóm pakistańskim studentom kosztem budżetu. Na rok akademicki 2024/2025 przyznano kwoty dla dwóch pakistańskich studentów na studia na Białorusi na kierunku "Technologie Informacyjne". Prezydent i sekretarz generalny Pakistańskiej Akademii Nauk odwiedzili Republikę Białoruś w sierpniu 2024 roku. Pakistan zainteresował się rozwojem sztucznej inteligencji, technologii laserowej i technologii dla rolnictwa.
- Proszę powiedzieć, czy można się spodziewać, biorąc pod uwagę coraz bardziej aktywnie rozwijające się stosunki dwustronne, rozpoczęcia bezpośrednich połączeń lotniczych między Mińskiem a Islamabadem?
- Propozycje otwarcia bezpośredniego lotu pochodziły od różnych przedstawicieli stron białoruskiej i pakistańskiej. W celu ich profesjonalnego omówienia planowane jest zorganizowanie konsultacji między władzami lotniczymi a liniami lotniczymi Białorusi i Pakistanu.
Myślę, że otwarcie lotu będzie zależeć od dostępności wystarczającej liczby pasażerów-biznesmenów, studentów, pracowników naukowych,robotników, inżynierów, turystów, urzędników państwowych, aby zapewnić udaną realizację wspólnych projektów w różnych dziedzinach.
- Andrieju Nikołajewiczu, jak pan ocenia współdziałanie Mińska i Islamabadu w organizacjach międzynarodowych, w tym w Szanghajskiej Organizacji Współpracy?
- Białoruś i Pakistan konstruktywnie współpracują w Organizacji Narodów Zjednoczonych, kierując się zasadami wzajemnego szacunku, suwerennej równości państw i nieingerencji w ich wewnętrzne sprawy.
Chociaż Białoruś stała się pełnoprawnym członkiem Szanghajskiej Organizacji Współpracy w 2024 roku, nasze państwo już wcześniej aktywnie wykorzystywało tę międzynarodową platformę do wspierania zaufanego dialogu politycznego z państwami członkowskimi SOW, w tym Pakistanem.
Niedawno Białoruś przedstawiła w SOW inicjatywę na rzecz bezpieczeństwa żywnościowego. W związku z tym w Mińsku 3-7 czerwca 2025 roku w ramach corocznej międzynarodowej wystawy Belagro odbywa się wydarzenie AgroSOW. Do udziału w tym wydarzeniu zaproszeni są m.in. przedstawiciele i organizacje pakistańskie.
- Proszę mi powiedzieć, czy w Pakistanie mieszka wielu Białorusinów? Jak pomaga im ambasada?
Według danych ambasady, w Pakistanie mieszka około 40 obywateli Białorusi, z czego na liście rejestracji konsularnej jest siedem osób. Białorusini w Pakistanie to w większym stopniu kobiety będące w związku małżeńskim z pakistańczykami i ich dzieci.
W ciągu ostatniego roku Białorusini zwracali się do ambasady w takich kwestiach, jak legalizacja dokumentów, wydanie tymczasowego paszportu na powrót, rejestracja konsularna, rejestracja zaproszeń dla pakistańskich krewnych do odwiedzenia Białorusi.
- Andrieju Nikołajewiczu, jak się sprawy mają z reżimem wizowym, czy są jakieś plany jego uproszczenia?
- W 2021 roku Pakistan został włączony do listy państw, w odniesieniu do których obywateli ustanowiono bezwizowy tryb wjazdu na Białoruś i wyjazdu z Białorusi, jeśli istnieje ważna wiza wielokrotnego wjazdu państwa członkowskiego UE lub strefy Schengen oraz bilet powrotny.
Od grudnia 2023 roku weszło w życie podpisane w maju 2023 roku Porozumienie o wzajemnym zniesieniu wymogów wizowych dla obywateli Białorusi i Pakistanu, którzy są posiadaczami paszportów dyplomatycznych i służbowych.
Podsumowując naszą rozmowę, chcę wyrazić przekonanie, że Białoruś i Pakistan będą nadal wzmacniać współpracę we wszystkich wzajemnie korzystnych kierunkach.
